Copa Libertadores to rozgrywki pełne legendarnych klubów, wielkich piłkarzy i historycznych rywalizacji, które od dekad elektryzują kibiców w Ameryce Południowej. Które drużyny zdobyły najwięcej trofeów i dlaczego dominują zespoły z Argentyny i Brazylii? Sprawdź, jak zmieniały się zasady turnieju, poznaj rekordzistów i dowiedz się, co daje zwycięstwo w tych prestiżowych rozgrywkach.

Copa Libertadores – historia od 1960 roku

Copa Libertadores to najważniejsze rozgrywki klubowe Ameryce Południowej będące odpowiednikiem europejskiej Ligi Mistrzów. Zostały utworzone w 1960 roku pod egidą CONMEBOL. W polskim tłumaczeniu jest to Puchar Wyzwolicieli i nazwę nadano ku upamiętnieniu bohaterów walk o niepodległość Ameryki Południowej.

W pierwszej edycji rozgrywek udział wzięło 7 mistrzów krajowych, a triumfatorem rozgrywek został CA Penarol z Urugwaju. W wielkim finale pokonał on Olimpię Asuncion z Paragwaju. Później, w latach 60. rozgrywki zdominował brazylijski Santos z legendarnym Pele w składzie. Zespół ten wygrywał w latach 1962 i 1963. Kolejne triumfy na swoje konto dopisało argentyńskie Independiente. W 1965 roku zmieniono format rozgrywek i dopuszczono do nich wicemistrzów krajowych.

W latach 70. XX wieku dominowały zespoły z Argentyny, w tym Independiente, które wygrywało cztery razy z rzędu w latach 1972-1975. Do dziś to najbardziej utytułowany klub w historii tych rozgrywek. W kolejnych dekadach XX wieku Copa Libertadores zyskało na znaczeniu i zdobyło światową renomę. Przez wiele lat finały rozgrywano w formie dwumeczów. Tak było do 2018 roku. Od 2019 roku o trofeum decyduje jeden mecz finałowy na neutralnym, z góry wybranym stadionie, podobnie jak w Lidze Mistrzów. W ostatnich latach przewagę w Ameryce Południowej zyskały kluby brazylijskie, co wiąże się z większymi nakładami finansowymi na tamtejszy futbol. Potwierdzeniem tego jest Flamengo, które wygrywało w latach 2019, 2022 i 2025. 

Zasady i format rozgrywek CONMEBOL

Format rozgrywek Copa Libertadores obejmuje:

• trzyetapowe kwalifikacje – bierze w nich udział 19 zespołów, z których cztery awansują do fazy grupowej.
• faza grupowa – 32 zespoły dzielone są na 8 grup po 4 drużyny i rywalizacja odbywa się systemem „każdy z każdym”,
• faza pucharowa – po dwie najlepsze drużyny z grupy awansują do 1/8 finału. W fazie pucharowej do półfinałów rywalizacja toczy się w tradycyjnym formacie dwumeczów. Do półfinałów nie stosuje się dogrywek oraz reguły bramek zdobytych na wyjeździe. Finał rozgrywany jest na neutralnym terenie.

W turnieju Copa Libertadores, zgodnie z obecnym formatem, udział bierze 47 klubów z 10 federacji zrzeszonych w CONMEBOL. Najwięcej reprezentantów mają zawsze Brazylia (7) oraz Argentyna (6). 

Finał w jednym meczu

Od 2019 roku finał Copa Libertadores odbywa się w formie jednego meczu na neutralnym terenie, a stadion ten wybierany jest jeszcze przed startem rozgrywek. Ponadto w finale zmieniają się zasady i po remisie w regulaminowym czasie gry rozgrywa się 30-minutową dogrywkę. Gdy ta nie wyłoni zwycięzcy, dochodzi do serii rzutów karnych.

Do 2018 roku finał Copa Libertadores rozgrywano w ramach tradycyjnego dwumeczu. Wówczas jednak w starciu o trofeum zmierzyły się Boca Juniors i River Plate. Ze względów bezpieczeństwa rewanżowe starcie przeniesiono do Madrytu, co skłoniło władze CONMEBOL do zmiany regulaminu rozgrywek. Dzięki temu te jeszcze bardziej przypominają naszą Ligę Mistrzów.

Rekordziści Copa Libertadores

Rekordzistami pod względem triumfów w Copa Libertadores są gracze Independiente. Łącznie siedem razy wznosili to trofeum, choć ostatni taki sukces miał miejsce w 1984 roku. Tuż za ich plecami jest Boca Juniors, które na wygraną czeka od 2007 roku.

Independiente – klub z największą liczbą triumfów

Independiente z Argentyny to klub z największą liczbą triumfów w Copa Libertadores. Najlepszym klubem Ameryki Południowej zostawał w latach 1964, 1965, 1972, 1973, 1974, 1975 i 1984. Co ciekawe, ani razu nie przegrał finału. Gdy gracze Independiente dochodzili do decydującego dwumeczu, zawsze wygrywali.

Boca Juniors, Penarol i River Plate

Drugie miejsce w klasyfikacji wszech czasów zajmuje Boca Juniors. Legendarna drużyna, w której występował m.in. Diego Maradona, ma na koncie sześć triumfów w Copa Libertadores. Po trofeum gracze z Buenos Aires sięgali w latach 1977, 1978, 2000, 2001, 2003 i 2007. Później jeszcze trzy razy grali w finale, jednak za każdym razem musieli uznać wyższość rywali. Kolejne miejsce w klasyfikacji zajmują:

• Penarol – 5 trofeów (1960, 1961, 1966, 1982, 1987)
• River Plate – 4 trofea (1986, 1996, 2015, 2018)
• Estudiantes – 4 trofea (1968, 1969, 1970, 2009)
• Flamengo – 4 trofea (1981, 2019, 2022, 2025).

Argentyna kontra Brazylia – rywalizacja krajów

Od lat w Copa Libertadores trwa zacięta walka klubów z Argentyny i Brazylii. Przed finałem w 2026 roku kluby z obu krajów mają na koncie po 25 triumfów. Więcej razy w finałach grały jednak kluby brazylijskie i to ta federacja zajmuje pierwsze miejsce w tej klasyfikacji. Poniżej zestawienie wszystkich triumfatorów Copa Libertadores.

Copa Libertadores 2026 i droga do Klubowych Mistrzostw Świata

Finał Copa Libertadores 2026 odbędzie się na legendarnym Estadio Centenario w Montevideo. Finał zaplanowano na 28 listopada 2026 roku i już wiadomo, że kolejny triumf dopiszą Argentyna lub Brazylia. Na etapie półfinałów pozostały już tylko brazylijskie Fluminense, Palmeiras i Flamengo oraz argentyńskie Estudiantes La Plata.

Sukces w Copa Libertadores stanowi drogę do Klubowych Mistrzostw Świata. Ameryka Południowa ma zagwarantowane sześć miejsc. Awans na FIFA Club World Cup w 2029 roku wywalczą mistrzowie Copa Libertadores w latach 2025, 2026, 2027 i 2028 oraz dwa najwyżej notowane zespoły w rankingu federacji za lata 2025-2028. Awans na turniej zapewnił sobie już triumfator Copa Libertadores 2025, brazylijskie Flamengo.